Τι σημαίνει για τις ασφαλιστικές εταιρείες το μπλακ άουτ της Microsoft;

Την αυξανόμενη έκθεση των ασφαλιστικών εταιρειών στον πιστωτικό και λειτουργικό κίνδυνο, από τις διακοπές λειτουργίας των μεγάλων παρόχων τεχνολογίας, αναδεικνύει το παγκόσμιο μπλακ άουτ της Microsoft, στις 12 και 13 Νοεμβρίου. Αν και οι λειτουργικές επιπτώσεις φαίνονται λιγότερο σοβαρές από εκείνες που προκάλεσε αντίστοιχο περιστατικό στην CrowdStrike το 2024, το γεγονός ότι επηρεάστηκαν επιχειρήσεις σε παγκόσμιο επίπεδο ενδέχεται να οδηγήσει σε απαιτήσεις αποζημίωσης στο πλαίσιο ασφαλιστηρίων συμβολαίων για κυβερνοκινδύνους και διακοπής εργασιών.

Ο οίκος αξιολόγησης Morningstar DBRS διατηρεί την αρχική του εκτίμηση για ασφαλισμένες ζημιές που θα κυμανθούν από $300 – 500 εκατ., παγκοσμίως, και εκτιμά ότι η συνολική πιστωτική επίδραση στις ασφαλιστικές και αντασφαλιστικές εταιρείες θα είναι περιορισμένη. Παρ’ όλα αυτά, το παγκόσμιο μπλακ άουτ της Microsoft αποτελεί μια ακόμη υπενθύμιση των κινδύνων συσσώρευσης που αντιμετωπίζουν οι ασφαλιστικές εταιρείες, καθώς οι επιχειρήσεις βασίζονται όλο και περισσότερο σε έναν σχετικά μικρό αριθμό κρίσιμων παρόχων τεχνολογίας.

Στο προσκήνιο ο κίνδυνος συγκέντρωσης στον τομέα της τεχνολογίας

Η διακοπή λειτουργίας της υπηρεσίας Microsoft 365 ξεκίνησε στις 12 Νοεμβρίου, επηρέασε το Outlook και το Exchange Online, καθώς και τη λειτουργικότητα αρκετών αλληλοσυνδεόμενων υπηρεσιών, όπως το Teams, το SharePoint, το OneDrive και το Copilot, σε παγκόσμιο επίπεδο. Η διακοπή διήρκεσε πάνω από 12 ώρες, με τη σοβαρότητα του προβλήματος να ποικίλλει σημαντικά, ανάλογα με την υπηρεσία, την περιοχή και τον πελάτη, προτού οι υπηρεσίες αποκατασταθούν σταδιακά. Η Microsoft απέδωσε το περιστατικό σε τεχνικό πρόβλημα που σχετιζόταν με μια προηγούμενη αναβάθμιση της χωρητικότητας του δικτύου, το οποίο εμφανίστηκε μετά από μια μεταγενέστερη αλλαγή στο δίκτυο, και όχι σε κακόβουλη κυβερνοδραστηριότητα.

Το περιστατικό παρουσιάζει ορισμένες ομοιότητες με τη διακοπή λειτουργίας της CrowdStrike τον Ιούλιο του 2024, καθώς και τα δύο οφείλονταν σε μη κακόβουλες τεχνικές βλάβες στην παροχή υπηρεσιών, με υψηλό βαθμό συγκέντρωσης, και επηρέασαν ταυτόχρονα μεγάλο αριθμό επιχειρήσεων. Ωστόσο, η σοβαρότητα της δυσλειτουργίας φαίνεται να ήταν μικρότερη στην περίπτωση της Microsoft. Η ελαττωματική ενημέρωση λογισμικού της CrowdStrike επηρέασε περίπου 8,5 εκατομμύρια συσκευές Windows. Προκάλεσε δυσλειτουργίες σε σημαντικούς κλάδους, όπως αεροπορικές εταιρείες, νοσοκομεία, τράπεζες, καταστήματα λιανικής, και άλλες επιχειρήσεις, εμποδίζοντας σε πολλές περιπτώσεις τις εταιρείες να εκτελέσουν βασικές δραστηριότητες. Αντίθετα, η διακοπή λειτουργίας της Microsoft ήταν πιο ανομοιογενής, καθώς ορισμένες λειτουργίες παρέμειναν διαθέσιμες και μεγάλο μέρος των επιπτώσεων αφορούσε προσωρινά προβλήματα επικοινωνίας, μειωμένη παραγωγικότητα και καθυστερήσεις, παρά την πλήρη διακοπή των δραστηριοτήτων που αποφέρουν έσοδα. Ωστόσο, και τα δύο περιστατικά καταδεικνύουν πώς η αυξανόμενη συγκέντρωση κρίσιμων τεχνολογικών υπηρεσιών μπορεί να μετατρέψει μια σχετικά περιορισμένη τεχνική βλάβη σε ένα παγκόσμιο συμβάν, δημιουργώντας δυνητικά αλληλένδετους κινδύνους σε διάφορους κλάδους και γεωγραφικές περιοχές, όπως επισημαίνει η Morningstar DBRS.

Οι ασφαλιστικές ζημιές θα παραμείνουν περιορισμένες

Παρά την έκταση της διακοπής λειτουργίας της Microsoft, η Morningstar DBRS διατηρεί την αρχική της εκτίμηση για ασφαλισμένες ζημιές που θα κυμανθούν από $300 – 500 εκατ., και αναμένει ότι ο συνολικός πιστωτικός αντίκτυπος στις ασφαλιστικές και αντασφαλιστικές εταιρείες θα είναι περιορισμένος. Ωστόσο, ενδέχεται να αναθεωρήσει την εκτίμησή της, όσο θα υπάρχουν περαιτέρω πληροφορίες διαθέσιμες σχετικά με τις απαιτήσεις αποζημίωσης και τον τελικό οικονομικό αντίκτυπο. Αυτό έρχεται σε αντίθεση με τη διακοπή λειτουργίας της CrowdStrike, η οποία –σύμφωνα με την CyberCube1, την οποία επικαλείται η Morningstar DBRS–, προκάλεσε ασφαλισμένες ζημιές που κυμαίνονταν μεταξύ $400 εκατ. και $1,5 δισ.

Η διαφορά, όπως επισημαίνεται, αντανακλά κυρίως τη μικρότερη σοβαρότητα της λειτουργικής διαταραχής και το γεγονός ότι η εκτεταμένη διακοπή των υπηρεσιών δεν μεταφράζεται απαραίτητα σε αντίστοιχο επίπεδο ασφαλισμένης οικονομικής ζημιάς. Τα ασφαλιστήρια έναντι κυβερνοκινδύνων καλύπτουν όλο και περισσότερο τις μη κακόβουλες βλάβες συστημάτων και την έμμεση διακοπή της επιχειρηματικής δραστηριότητας που προκύπτει από διακοπές λειτουργίας σε τρίτους παρόχους τεχνολογίας, πράγμα που σημαίνει ότι η απουσία κακόβουλης κυβερνοεπίθεσης δεν αποκλείει, από μόνη της, την κάλυψη. Ωστόσο, οι επιχειρήσεις συνήθως πρέπει να αποδείξουν πραγματική απώλεια εισοδήματος ή καλυπτόμενα πρόσθετα έξοδα, και όχι απλώς απώλεια παραγωγικότητας ή καθυστέρηση δραστηριότητας. Οι περίοδοι αναμονής αποτελούν έναν άλλο σημαντικό περιορισμό: αυτές μπορεί να είναι περίπου τέσσερις ώρες για μικρότερες επιχειρήσεις και 8 έως 12 ώρες ή και περισσότερο για μεγαλύτερες εταιρείες, ενώ οι απαλλαγές, τα υποόρια, οι εξαιρέσεις και οι περιορισμοί σχετικά με το ποιοι πάροχοι τεχνολογίας πληρούν τις προϋποθέσεις για κάλυψη έμμεσης διακοπής της επιχειρηματικής δραστηριότητας μπορούν να μειώσουν περαιτέρω την τελική έκθεση των ασφαλιστών. Ως αποτέλεσμα, ένα σημαντικό μέρος του οικονομικού κόστους που συνδέεται με τις προσωρινές απώλειες παραγωγικότητας και τις λειτουργικές καθυστερήσεις είναι πιθανό να παραμείνει στις επιχειρήσεις που επηρεάστηκαν, αντί να μετατραπεί σε ασφαλιστικές απαιτήσεις.

Η Morningstar DBRS αναμένει, επίσης, ότι ο πιστωτικός κίνδυνος για τους αντασφαλιστές θα είναι περιορισμένος, καθώς ένα σημαντικό μέρος των ζημιών πιθανότατα θα παραμείνει στους πρωτασφαλιστές, ιδίως όταν οι ζημιές δεν φτάνουν στα όρια ενεργοποίησης των excess-of-loss αντασφαλιστικών συμβάσεων. Αν και οι αντασφαλιστές θα μπορούσαν να συμμετάσχουν μέσω συμβάσεων αναλογικής κατανομής (proportional quota-share treaties), η σχετικά μέτρια συνολική εκτίμηση των ασφαλισμένων ζημιών αναμένεται να περιορίσει τις επιπτώσεις στους αντασφαλιστές παγκοσμίως.

Ωστόσο, γεγονότα όπως αυτά της Microsoft και της CrowdStrike αναδεικνύουν έναν σημαντικό κίνδυνο συσσώρευσης για τις ασφαλιστικές εταιρείες στον τομέα της κυβερνοασφάλισης: μια μεμονωμένη αστοχία ενός κυρίαρχου παρόχου τεχνολογίας μπορεί να προκαλέσει ταυτόχρονα απαιτήσεις αποζημίωσης από ασφαλισμένους που, υπό άλλες συνθήκες, δεν θα είχαν καμία σχέση μεταξύ τους. Επομένως, η συγκέντρωση των παρόχων τεχνολογίας καθίσταται ένας όλο και πιο σημαντικός παράγοντας που πρέπει να λαμβάνεται υπόψη από τις ασφαλιστικές εταιρείες κατά την ανάληψη κινδύνων, τη διαχείριση της έκθεσης σε κίνδυνο και τη μοντελοποίηση κυβερνοκαταστροφών.

Ο κυβερνοκίνδυνος αποτελεί έναν ολοένα και πιο σημαντικό ασφαλιστικό κίνδυνο

Η ασφάλιση κυβερνοκινδύνων παραμένει ένα σχετικά μικρό, αλλά αναπτυσσόμενο τμήμα της αγοράς γενικών ασφαλειών, παγκοσμίως, γεγονός που αντανακλά την αυξανόμενη ψηφιοποίηση, τη μεγαλύτερη ευαισθητοποίηση σχετικά με τις κυβερνοαπειλές και την αυξανόμενη εξάρτηση των επιχειρήσεων από τρίτους παρόχους τεχνολογίας. Σύμφωνα με την Εθνική Ένωση Εποπτών Ασφαλίσεων των ΗΠΑ2, τα παγκόσμια ασφάλιστρα για την ασφάλιση κυβερνοκινδύνων ξεπέρασαν τα $16 δισ. το 2025, αν και η αύξησή τους έχει επιβραδυνθεί σε σύγκριση με τα προηγούμενα έτη. Στις ΗΠΑ, ο δείκτης ζημιών στον τομέα της ασφάλισης κυβερνοκινδύνων σε επίπεδο κλάδου αυξήθηκε στο 53% το 2025, από 48,7% το 2024, παραμένοντας σε επίπεδο που υποδηλώνει ότι η βασική ασφαλιστική απόδοση είναι θετική, παρά την αύξηση των απαιτήσεων αποζημίωσης και τη μείωση των τιμών.

Η αγορά παραμένει συγκεντρωμένη σε πιο ώριμες περιοχές, όπως η Βόρεια Αμερική και η Ευρώπη, αν και η ταχύτερη ανάπτυξη σε άλλες αγορές θα μπορούσε να διευρύνει σταδιακά τη γεωγραφική εμβέλεια της ασφάλισης έναντι κυβερνοκινδύνων. Κατά την άποψη της Morningstar DBRS, γεγονότα όπως η διακοπή λειτουργίας της Microsoft και της CrowdStrike ενισχύουν την αυξανόμενη σημασία του κυβερνοκινδύνου για τις ασφαλιστικές εταιρείες, όχι μόνο λόγω της ανάπτυξης του συγκεκριμένου κλάδου, αλλά και επειδή η μεγαλύτερη εξάρτηση από έναν περιορισμένο αριθμό κρίσιμων παρόχων τεχνολογίας δημιουργεί το ενδεχόμενο σημαντικής συσσώρευσης κινδύνων από ένα μεμονωμένο συμβάν.

  1. CyberCube, CyberCube Estimates $400mn–$1.5bn Global Insured Losses From the CrowdOut Event, July 25, 2024. ↩︎
  2. NAIC, 2026 Report on the Cybersecurity Insurance Market, 2026. ↩︎

Ακολουθήστε την ασφαλιστική αγορά στο Google News