Λιγότεροι άνθρωποι πέθαναν τους ευρωπαϊκούς δρόμους πέρυσι, αλλά χρειάζονται περισσότερες προσπάθειες για να σημειωθεί ένα μεγάλο βήμα προς τα εμπρός, σύμφωνα με νέα, προκαταρκτικά στοιχεία για τους θανάτους σε τροχαία ατυχήματα για το 2018 που δημοσίευσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή στις 4 Απριλίου.

 

Το 2018, σημειώθηκαν περίπου 25.100 θάνατοι από τροχαία ατυχήματα στην ΕΕ των 28. Πρόκειται για μείωση 21% σε σύγκριση με το 2010 και 1% σε σύγκριση με το 2017. Με μέσο όρο 49 θανάτους ανά εκατομμύριο κατοίκους, αυτό επιβεβαιώνει ότι οι ευρωπαϊκοί δρόμοι είναι μακράν οι ασφαλέστεροι στον κόσμο. Ωστόσο, δείχνει επίσης ότι δεν βρισκόμαστε σε καλό δρόμο για να επιτύχουμε τον στόχο μείωσης κατά το ήμισυ του αριθμού των θανάτων από τροχαία ατυχήματα μέχρι το 2020.

Το γεγονός αυτό υπογραμμίζει την ανάγκη ταχείας δράσης των κρατών μελών και ολόκληρης της κοινότητας οδικής ασφάλειας για την υλοποίηση του στρατηγικού σχεδίου δράσης της ΕΕ για την οδική ασφάλεια που δημοσιεύτηκε τον Μάιο του 2018 στο πλαίσιο της δέσμης μέτρων «Ευρώπη σε κίνηση» της Επιτροπής Juncker, που περιγράφει συγκεκριμένες δράσεις που προβλέπονται από την τρέχουσα εντολή της Επιτροπής.

Η Επίτροπος για τις Μεταφορές, κα Violeta Bulc, δήλωσε: «Ενώ φυσικά καλωσορίζω κάθε μείωση του αριθμού θανάτων, ακόμη κι ένας θάνατος στον δρόμο δεν είναι αποδεκτός. Κάνουμε επίπονη και φιλόδοξη προσπάθεια για την προώθηση της οδικής ασφάλειας, υιοθετώντας ένα στρατηγικό σχέδιο δράσης, συγκεκριμένες δράσεις για την ασφάλεια των οχημάτων και των υποδομών και ένα πλαίσιο πολιτικής για την επόμενη δεκαετία. Καθώς συνεχίζουμε να εργαζόμαστε προς την κατεύθυνση «Vision Zero – Όραμα για μηδενικές απώλειες» –μηδενικοί θάνατοι μέχρι το 2050–, δεσμευόμαστε να συνεργαστούμε με όλα τα κράτη μέλη, καθώς και με το κοινοβούλιο και την κοινότητα οδικής ασφάλειας, για να εξασφαλίσουμε το επίπεδο ασφάλειας που απαιτούν και αξίζουν οι πολίτες της ΕΕ».

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ήδη εκδώσει συγκεκριμένα μέτρα για την ασφάλεια των οχημάτων και των υποδομών και αμφότερα συμφωνήθηκαν από το Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο στις αρχές του 2019. Όσον αφορά τις υποδομές, θα πραγματοποιηθεί χαρτογράφηση κινδύνων για όλους τους αυτοκινητοδρόμους και τους πρωτεύοντες δρόμους και οι ευάλωτοι χρήστες του οδικού δικτύου πρέπει να λαμβάνονται συστηματικά υπόψη σε όλες τις αξιολογήσεις ασφαλείας, τους ελέγχους και τις επιθεωρήσεις. Επίσης, θα συμπεριληφθούν ορισμένα χαρακτηριστικά ασφάλειας σε όλα τα νέα οχήματα, όπως ο ευφυής έλεγχος ταχύτητας για να βοηθηθούν οι οδηγοί στην τήρηση του ορίου ταχύτητας, η αυτοματοποιημένη πέδηση έκτακτης ανάγκης και η υποβοήθηση παραμονής στη λωρίδα κυκλοφορίας.

Τι πέτυχαν τα κράτη μέλη στον τομέα της οδικής ασφάλειας

Για την πλειοψηφία των κρατών μελών, το ποσοστό θνησιμότητας στους δρόμους ήταν κάτω από 60 θανάτους ανά εκατομμύριο κατοίκους το 2018.

Οι χώρες της ΕΕ με τα καλύτερα αποτελέσματα στην οδική ασφάλεια το 2018 ήταν το Ηνωμένο Βασίλειο (28 θάνατοι/εκατομμύριο κατοίκων), η Δανία (30/εκατομμύριο), η Ιρλανδία (31/εκατομμύριο) και η Σουηδία (32/ εκατομμύριο).

Οι χώρες με μέση μείωση των θανάτων στους δρόμους από το 2017 έως το 2018 ήταν η Σλοβενία (-13%), η Λιθουανία (-11%), η Βουλγαρία (-9%) καθώς και η Σλοβακία και η Κύπρος (και οι δύο -8%).

Μόνο δύο κράτη μέλη της ΕΕ κατέγραψαν ποσοστό θνησιμότητας άνω των 80 θανάτων ανά εκατομμύριο κατοίκων, έναντι 7 το 2010. Οι χώρες με το υψηλότερο ποσοστό θανάτων ήταν η Ρουμανία (96/εκατομμύριο), η Βουλγαρία (88/εκατομμύριο), η Λετονία (78/εκατομμύριο) και η Κροατία (77/εκατομμύριο).

Επηρεάστηκε ένας μεγάλος αριθμός ευάλωτων χρηστών των οδών: πεζοί, ποδηλάτες, μοτοσικλετιστές και ηλικιωμένοι, ιδίως στις αστικές περιοχές. Με τις δημογραφικές αλλαγές και τη συνεχιζόμενη τάση προς ενεργό και βιώσιμη κινητικότητα, αναμένεται ότι αυτές οι ομάδες θα αντιπροσωπεύουν στο μέλλον μεγαλύτερο ποσοστό των χρηστών των οδών και θα απαιτηθεί ιδιαίτερη προσοχή.

Εκτός από τους θανατηφόρους τραυματισμούς, η ΕΕ επικεντρώνεται επίσης στους σοβαρά τραυματίες: εκτιμάται ότι, για κάθε θάνατο στον δρόμο, πέντε ακόμη άνθρωποι τραυματίστηκαν σοβαρά στους δρόμους της ΕΕ πέρυσι (περίπου 135.000).

Η Ελλάδα έχει επιτύχει εντυπωσιακές βελτιώσεις στην επίδοση της οδικής ασφάλειας από το 2010 (-45%). Ωστόσο, ο αριθμός των θανάτων λόγω τροχαίων ατυχημάτων στην Ελλάδα εξακολουθεί να είναι σημαντικά υψηλότερος από τον μέσο όρο της ΕΕ: 64 ανά εκατομμύριο κατοίκους το 2018.

Επόμενα βήματα

Στο πλαίσιο της πολιτικής της για την οδική ασφάλεια για το 2021-2030 και του στρατηγικού σχεδίου δράσης για την οδική ασφάλεια, που δημοσιεύθηκαν τον Μάιο του 2018 στο πλαίσιο της δέσμης «Ευρώπη σε κίνηση», η Επιτροπή επιβεβαιώνει τον μακροπρόθεσμο στόχο της για μείωση των θανατηφόρων και των σοβαρών τραυματισμών στις οδικές μετακινήσεις έως το 2050. Οι νέοι ενδιάμεσοι στόχοι, που ανταποκρίνονται στη Διακήρυξη της Βαλέτας του 2017, είναι να μειωθεί ο αριθμός των θανάτων από τροχαία ατυχήματα κατά 50% μεταξύ 2020 και 2030 και να μειωθεί επίσης κατά το ήμισυ ο αριθμός των σοβαρών τραυματισμών την ίδια περίοδο.